Professor Ivan Robertson van de Leeds University Business School en Managing Director van Robertsoncooper, een toonaangevend Brits consultancy bedrijf, hield een pleidooi om te investeren in het welbevinden van medewerkers.
Want gelukkige medewerkers zijn gezonder en daardoor functioneren ze beter dan minder gelukkige werknemers. Gevolgen voor de organisatie: minder absenteïsme, minder presenteïsme, meer productiviteit en dus een hoger rendement. Om het welbevinden van medewerkers te verbeteren, is het nodig om een aantal werkplekfactoren te optimaliseren. Medewerkers moeten haalbare (!) en betekenisvolle doelen kunnen nastreven, een zekere mate van invloed kunnen uitoefenen op de organisatie van hun werk, en betrokken worden bij beslissingen van hogerhand. Ook werkrelaties hebben een sterke impact: organisaties die in staat zijn om de gemiddelde score op werkrelaties te verhogen met 20% zien het gemiddelde psychologische welbevinden van medewerkers met 8% stijgen, toonde Robertson. Om te illustreren hoe dit alles in de praktijk kan toegepast worden, lichtte Robertson de methode toe die RobertsonCooper hanteert.
Even inspirerend was Dirk De Clerck, staff manager Safety bij Randstad. Zeven keer op rij één van de Beste Werkgevers. In 2009 dé Beste van allemaal.
Het gezondheidsbeleid van Randstad speelde hierbij een cruciale rol. Het publiek hoorde graag toe hoe De Clerck vol enthousiasme het ‘Vitality Project’ toelichtte, een samenhangend geheel van mogelijkheden om personeelsleden te motiveren en ondersteunen om gezonder te leven. Randstad vindt het vooral belangrijk dat er voor elk wat wils is. Niet evident in een bedrijf waar medewerkers geografisch enorm gespreid zitten. Vandaar dat binnenkort met een nieuwe, veelbelovende actie wordt gestart: de online ‘i change’ coach waar alle personeelsleden, waar ze ook gevestigd zijn, op terecht kunnen voor een gepersonaliseerde begeleiding op verschillende gezondheidsdomeinen.
Dr. Karl Kuhn, oprichter en voorzitter van het European Network For Workplace Health Promotion, vertelde over hoe de voorbije decennia bewogen jaren zijn geweest op het vlak van gezondheid en veiligheid op de werkvloer.
Meer dan ooit wordt aandacht besteed aan ‘preventie’. Rekening houdende met de veroudering van de werkende bevolking, globalisatie, herstructureringen en andere uitdagingen waar de arbeidsmarkt mee te maken krijgt, is dat een positieve trend. Om met succes aan gezondheidspromotie te doen binnen organisaties, benadrukte Kuhn het belang van een grondige voorbereidingsfase, een nauwgezette behoefte analyse, en het na implementatie evalueren, opvolgen en bijsturen van een actieplan. Dat alles vergt een kost. Maar niets ondernemen evenzeer. Steeds meer beseffen organisaties dat gezondheidsmanagement een kwestie is van productiviteitsmanagement. Bovenstaande toepassen is niet evident. Daartoe hebben bedrijven nood aan degelijke tools en instrumenten. Er is nog werk aan de winkel, maar een verzameling van bestaande hulpmiddelen en uitgewerkte ’good practice’ voorbeelden, worden op de ENWHP website alvast beschikbaar gesteld (www.enwhp.org ).
Na de uiteenzetting van Kuhn, nam Ems Peters, adviseur Bedrijfsgezondheid bij NS (Nederlandse Spoorwegen) het woord.
NS is een toonbeeld van een werkgever die op de juiste manier met gezondheid bezig is. Dat blijkt bijvoorbeeld uit hun cijfers rond ziekteverzuim die de voorbije jaren aanzienlijk zijn gedaald. Die trend wil NS verder zetten. Vandaar de keuze om te blijven investeren in gezondheid. Centraal in dit beleid staat het digitale platform ‘Een Gezonder MeNS’. Hierop kunnen medewerkers informatie opzoeken, tips delen, een vraag stellen aan een expert, en zich inschrijven voor gezonde activiteiten. Om mensen tot een gezonde levensstijl te ‘verleiden’, ligt de nadruk op ‘fun’. Deelname aan activiteiten levert punten op waarmee men een prijs kan verdienen. De ervaring van NS is dat initiatieven van medewerkers zelf – die dan als ‘ambassadeur’ optreden – sterk aanspreken bij het personeel.
Professor dr. Hans De Witte van de K.U.Leuven sprak over jobonzekerheid, en de impact ervan op individuen en organisaties.
Jobonzekerheid is minstens even belastend dan werkloosheid. Sommige onderzoekers menen zelfs dat het méér belastend is, vertelde De Witte, omwille van de onvoorspelbaarheid die ermee gepaard gaat. Gevolgen voor individuen: op het werk een lagere arbeidstevredenheid en hogere scores voor burnout. Buiten de werkcontext: een lager psychisch welzijn, een lagere levenstevredenheid, angst, irritatie en depressie, psychosomatische klachten en ook fysieke klachten gaande van een verhoogde bloeddruk tot hartklachten. Organisaties lopen het risico dat medewerkers zich contraproductief gaan gedragen. Dat heeft ondermeer te maken met een gevoel van onrechtvaardigheid dat ontstaat wanneer medewerkers ervaren dat een ‘psychologisch contract’ tussen werknemer en werkgever wordt geschonden. Een volledige, open, onmiddellijke, eerlijke en persoonlijke communicatie is de beste aanpak voor organisaties om met jobonzekerheid om te gaan. Medewerkers betrekken in veranderingsprocessen helpt ook, evenals een zo fair mogelijke afhandeling van procedures.
Dr. Rik Crutzen van de Maastricht University had het over wat een gezondheidsinterventie succesvol maakt.
Dat blijkt grotendeels afhankelijk van de implementatie binnen een organisatie. Eén van de belangrijkste beïnvloedende factoren is de ‘Organizational Readiness For Change’, de mate waarin leden van een organisatie ‘klaar’ zijn voor een welbepaalde interventie. Crutzen benadrukte ook over het belang van een ‘fit’ met de bedrijfscultuur. Beide kan men bevorderen door interventies af te stemmen op de doelgroep. En door verschillende spelers te betrekken zodat de interventie meer wordt waargenomen als ‘iets van hen’. Eens geïmplementeerd kunnen incentives nuttig zijn om de deelname te stimuleren. Nog belangrijker is om mensen keuzemogelijkheden aan te bieden. Dit versterkt het gevoel van keuzevrijheid, wat vanuit motivationeel standpunt zeer interessant is.
Als afsluiter nam dr. Claudia Put, zaakvoerder van BrandNewDay (Belgische pionier in digital health coaching) en organisator van Healthy Company, het woord.
Zij maakte van de gelegenheid gebruik om een nieuw wetenschappelijk project voor te stellen rond digital health coaching, een gezondheidsinterventie waarvoor de interesse blijft groeien. Resultaten volgen.
Op de receptie, uit de conversaties die gevoerd werden, bleek dat iedereen de take home message goed begrepen heeft: werken aan gezondheid is een gezonde manier van werken. Reden te meer om er volgend jaar weer bij te zijn!